Aktualności

40 lat temu zaczął się w Polsce stan wojenny


Dzisiejsza rocznica to nie czas świętowania. Każdego roku powinniśmy pamiętać co dzieje się, kiedy niszczone są demokratyczne wartości, wolność słowa i prawa człowieka. Ta rocznica jest też idealnym momentem, żeby wspominać wszystkich tych, którzy przeciwstawiali się socjalistycznej tyranii, często płacąc za to zdrowiem i życiem. 40 lat temu na 586 dni Polskę ogarnął mrok.

Tej niedzieli nie było Teleranka

13 grudnia 1981 r. o godz. 6.00 rano w telewizyjnym wystąpieniu generał Wojciech Jaruzelski, ówczesny szef rządu i jednocześnie I sekretarz PZPR, odczytał słynny dekret Rady Państwa wprowadzający w naszym kraju stan wojenny. Winą za wszystko obarczył Solidarność, która, jak mówił, planowała zamach stanu i przejęcie władzy w Polsce.

Stan wojenny nie był tylko pustymi słowami czy też grożeniem przez władzę palcem. Na ulice wyjechały pojazdy pancerne, pojawiło się wojsko i milicja. Odcięto komunikację telefoniczną, telewizja i radio nadawały tylko dokładnie dobrany „repertuar” i komunikaty, a tysiące ludzi z opozycji zostało internowanych w specjalnych ośrodkach stworzonych przez Służbę Bezpieczeństwa. Wprowadzono godzinę milicyjną trwającą od 22:00 do 6:00.

Stan wojenny w liczbach

- Od 13 grudnia 1981 do 22 lipca 1983 śmierć poniosło 56 osób (głównie śmiertelne postrzały i pobicia) podczas strajków i manifestacji.

-  9 górników z kopalni Wujek straciło życie podczas pacyfikacji strajku.

- W pierwszym dniu stanu wojennego zmobilizowano 70 tys. żołnierzy WP i 30 tys. funkcjonariuszy MSW. Na ulicach miast pojawiło się: 1750 czołgów i 1400 pojazdów opancerzonych, 500 wozów bojowych piechoty, 9000 samochodów oraz kilka eskadr helikopterów i samoloty transportowe. 

- Akcja „Azalia” doprowadziła do wyłączenia i przejęcia obiektów teletransmisyjnych i central telefonicznych. Do 451 obiektów w całym kraju wkroczyły uzbrojone oddziały sformowane z: 700 funkcjonariuszy SB i MO, 3000 żołnierzy WOP i innych jednostek wojskowych MSW, 1200 żołnierzy oddelegowanych przez wojsko.

-  W pierwszym tygodniu stanu wojennego w więzieniach i ośrodkach internowania znalazło się ok. 5 tys. osób. Łącznie w trakcie całego czasu jego obowiązywania, wolność straciło 10 tysięcy osób.

Formalnie stan wojenny trwał 586 dni i został zniesiony 22 lipca 1983 roku.