Brzeg

Remont brzeskiego ratusza: sgraffito budzi wiele kontrowersji wśród mieszkańców. Czym jest zabytkowe zdobienie ?


Od ponad czterech lat w Brzegu remontowany jest ratusz. Od niedawna w remontowanym renesansowym budynku pojawiły się elementy ozdobne na zewnętrznych ścianach. Nie wszystkim mieszkańcom przypadły one do gustu. Innym nowe elementy ozdobne podobają się i porównują je do podobnych znajdujących się na wielu zabytkach za zachodnią granicą. 

Wiele szumu spowodowało pojawienie się sgraffito. Jest to technika polegająca na nakładaniu kolorowych warstw tynku lub glin, która następnie jest zeskubywana, gdy ta jeszcze nie ulegnie całkowitemu wysuszeniu. Odsłonięcie pozwala na powstaniu kilkubarwnego wzoru, podobnie jak na brzeskim ratuszu. 

Zdobienia obecnie wykonywane na ścianach brzeskiego ratusza nazywa się sgraffito. Jest ono wykonywane pod okiem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Opolu. Fragment oryginalny zachował się na ścianie wieży a konkretnie narożniku północno-wschodnim zasłoniętym obecnie dachem przylegającej do wieży kamienicy powstałej w XVIII w. Niemcy w 1926 r. przeprowadzili prace konserwatorskie w celu wymiany tynków i wówczas ściany zostały pokryte tzw. tynkiem lejącym, odpowiednikiem współczesnego baranka. Idea pokazania lica w wątku gotyckim była planowana do realizacji w trakcie obecnego remontu. Stan techniczny odsłoniętej w 2019 r. cegły nie pozwolił na jej estetyczne pokazanie w formie tzw. świadka na elewacji (uszkodzenia cegły i spoin) – wyjaśnia Andrzej Peszko, kierownik biura promocji z brzeskiego magistratu.

Jak mówią urzędnicy, sgraffito uchowało się jedynie w jednej z kamienic przylegającej do ratusza, wybudowanej w XVII w. Remontujący nie wchodzili do niej na strych, dzięki czemu zachował się fragment zdobień, których reszta została nieodwracalnie zniszczona w latach 20’ XX w. Umożliwiło to odtworzenie dawnych zdobień renesansowego ratusza.

W tej technologi zostanie ozdobiona wieża ratuszowa plus narożne wieże, gdzie znajdują się klatki schodowe. Ze względu na to, że sgraffito jest wykonywane, ręcznie powoduje to duże koszta przy jego tworzeni. Dodatkowo do jego wykonania potrzebne są specjalne narzędzia. Przez to wieża ratuszowa zostanie wykonana w technice polichromii, która jest tańsza w wykonaniu, natomiast wieże narożne zostaną w całości wykonane w technice sgraffito.

Zdobienia, które pojawiły się w ostatnim czasie budzą skrajne emocje wśród mieszkańców Brzegu. Niektórzy piszą wprost, że jest okropne i wyglądają jak m.in. „kiepska tapeta”.

Wygląda jak tapeta. To jest tak okropne, że wciąż mam nadzieję, że to tylko zasłona, zakrywająca prawdziwą fasadę.
– Z daleka to mi się nawet podoba, ale jestem krótkowidzem i nie noszę okularów. Z bliska niestety kiepska sprawia wrażenie taniej tapety. – komentują nieprzychylnie mieszkańcy Brzegu.

Część komentarzy, użytkowników stara się wytłumaczyć, że zdobienia, które pojawiły się na brzeskim zabytku, nie są czymś złym. Nawiązuje one do czasów, w których powstał ratusz.

 Czy wy myślicie, że ten wzór to czyjeś widzimisię? Przecież to zabytek, takie rzeczy konsultuje się z konserwatorem zabytków. Wzory przypominające elewacje z kamiennych elementów powstawały za czasów renesansu … We Wrocławiu była podobna reakcja, gdy przywrócono oryginalne kolory elewacji kamienic w rynku. – pisze w jednym z komentarzy, mieszkaniec Brzegu.

 Nieźle to wygląda. Jak ktoś lubi architekturę i był na przykład na Starym Mieście w Görlitz, to rozumie sens renesansowego malowania- pisze mieszkaniec Brzegu. Na efekt renowacji trzeba poczekać jeszcze kilka miesięcy. – dodaje kolejny.

– Kwestia gustu a o gustach się nie dyskutuje. Myślę, że jak się wszyscy przyzwyczają, to nie będzie w tym nic „wielkiego” – dodaje kolejny.

Jako ciekawostkę możemy podać, że sgraffito znajdowało się również w dawnych czasach na elewacji brzeskiego zamku. Jego resztka jest widoczna od strony ogrodów. A także w mieszczącym się w pobliżu rynku kościoła Św. Piotra i Pawła.

Dla przypomnienia remont zabytkowej budowli rozpoczął się w 2016 r. prawdopodobny koniec remontu to koniec 2020 r. Koszt remontu wynosi ok. 15.000.000 zł.

Reklama
2235 views